انجمن روانشناسی ایران
Menu

روانشناسان ایران

معرفی روانشناسان ایران

دكتر حميد پورشريفي (عضو هيات مديره ۴، ۶، ۷ و بازرس هیات مدیره ۸ و ۹و 10)

نویسنده: مدیر سایت/پنجشنبه 15 بهمن 1394/دسته بندی ها: روانشناسان ایران

به این مطلب امتیاز دهید:
3/8

دکتر حمید پورشریفی

 
 بنام دوست که هرچه داریم از اوست
زندگینامه دکتر حمید پورشریفی
تاریخ به روز شدن  ۲۰ مردادماه ۹۴
حمید پورشریفی اول خردادماه سال 1344 در محله ستارخان شهر تبریز در یک خانواده مذهبی، به عنوان هفتمین فرزند، چشم به جهان گشود. تحصیلات ابتدایی و راهنمایی را با نمرات خوبی به پایان رسانید ولی مواردی نظیر درگیر شدن با سئوال­هایی که به تعبیری می­توان آن را یک چالش هویتی دانست موجب شد که تحصیل در دبیرستان را با نمرات ضعیفی سپری سازد. لذتی که از جوراب­بافی در سرای "درعباسی" تبریز و بودن در چنین محیط کاری، فعالیت در سندیکای بافندگان سوزنی و خواندن کتابهای غیردرسی تجربه می­کرد بالاتر از لذت تحصیل رسمی می­یافت. در سال 1362 دیپلم تجربی را در دبیرستان فردوسی تبریز با نمره کتبی 33/10 به پایان رسانید.  اگرچه قبل از آن کارهایی نظیر روزنامه­ فروشی و جوراب بافی را تجربه کرده بود ولی اولین شغل جدی را در نیمه دوم 1362 با حضور در نوسازی مناطق مرزی "دشت مغان" تجربه نمود. به تدریج از شدت افکار نوجوانی کاسته می­شد و واقعیات زندگی عیان­تر می­شد. گاهی شرایط ایجاب می­کرد که از افرادی که چندان مقبولش نبود صرفا به دلیل اینکه تحصیلات بالاتری از وی داشت حرف شنوی داشته باشد و اینچنین بود که ضرورت ادامه تحصیل را با شدت تمام لمس کرد.
برای ورود به دانشگاه، با توجه به پیشینه­ ضعیف تحصیلی در دبیرستان، تلاش جدی را آغاز نمود و در سال1363 در رشته شیمی پذیرفته شد. برخلاف دیپلم درگیر درس شده بود، در برخی از درس­ها نمره اول را می­گرفت، در ردیف اول می­نشست، از درس شیمی و اجتماع خوشش می­آمد و در مجموع دانشجویی خوب ارزیابی می­شد  با این وجود تحصیل در شیمی نتوانست به سئوال­های باقیمانده از دوران نوجوانی وی پاسخ دهد و بدین ترتیب، در سال 1365 برای پاسخ به سئوال­هایش که به تدریج اختصاصی­تر و شفاف­تر می­شد، تصمیم به تحصیل در رشته روانشناسی گرفت و برای رسیدن به آن، لازم شد 27 ماه خدمت سربازی در زمان جنگ تحمیلی را تجربه کند.
مسئولیت­ها و تجاربی که در دوران سربازی با آن مواجه بود ضمن اینکه خودکارآمدی عمومی وی را افزایش می­داد و بستری برای قبول مسئولیت­های جدی­تر در آینده فراهم می­ساخت، همچنین فرصتی را فراهم آورد که با انسان­هایی از قومیت­های مختلف، که شخصیت­ها و نیازهای متفاوتی را دارا بودند همزیستی نماید؛ آنها را در شرایط بحرانی جنگ که گاهی خالص­تر می­شدند و گاهی ناخالص­تر، تجربه نماید؛ امری که آن را در شکل­گیری شخصیت حرفه­ای­ اش بسیار مفید ارزیابی می­کند.
پورشریفی سال 1368، چند ماه بعد از ترخیصی از خدمت سربازی، از اولین انتخاب خود یعنی روانشناسی بالینی دانشگاه تبریز پذیرفته شد. این­بار در رشته­ای تحصیل می­کرد که آن را آگاهانه انتخاب کرده بود؛ در کلاس­های و بحث­های آن با شور و شوق شرکت می­کرد؛ گروه ترجمه تشکیل می­داد و در شرایطی که صرفا تشکل­های سیاسی فعال بودند و هنوز انجمن­های علمی دانشجویی رشد و نمایی نیافته بودند، انجمن علمی دانشجویی روانشناسی دانشگاه تبریز را با کمک دیگر دانشجویان شکل داد. از خاطرات شیرین دوره کارشناسی، به نیمسال پنجم به عنوان ایامی بسیار زاینده و پربار اشاره می­کند به گونه­ای که ضمن کسب معدل 73/19 به عنوان بالاترین معدل در کل دوران تحصیل، توانسته بود در کلاس­های فلسفه معاصر دکتر نوالی و ماشین­نویسی گروه کتابداری شرکت نماید و در خارج از دانشگاه در یک کلاس هنری آذری شرکت کند و نیز مسافرکشی را تجربه نماید که در شناخت شهروندان تبریزی آن را بسیار مفید می­داند. دستیاری یکی از روانپزشکان مشهور شهر در زمینه روانسنجی در واپسین ماههای کارشناسی، اولین فرصت کار حرفه­ ای و به تعبیری بالینی را فراهم نمود. هنجاریابی آزمون بینایی- حرکتی بندرگشتالت عنوان پایان­نامه کارشناسی وی بود که در همراهی با دو نفر از همکلاسی­های خود انجام داد و محصول این کار پژوهشی،‌ اولین مقاله­ی علمی- پژوهشی ایشان را موجب شد که در مجله پژوهش­های روانشناختی انتشار یافت. وی در تیرماه 1372 کارشناسی را به عنوان رتبه اول دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی و با معدل 77/18 به پایان رسانید.
حمید پورشریفی اگرچه رشته­ روانشناسی بالینی را دوست می­داشت ولی با ورود زودهنگام به عرصه­ بالینی قبل از آنکه به معنایی پایه­ های روانشناسی را به خوبی درک کرده باشد مشکل داشت. بر این اساس و در جوی که ادامه تحصیل در رشته بالینی امتیازی محسوب می­شد،  روانشناسی عمومی دانشگاه تهران را به عنوان اولین انتخاب خود برای ادامه تحصیل در نظر گرفت و  در مهرماه 1372 کارشناسی ارشد خود را در این رشته از دانشگاه تهران آغاز کرد. مقارن بودن کارشناسی ارشد با ازدواج باعث شد که فارغ­بالی کارشناسی را نداشته و جدی­تر از قبل به اشتغال فکر کند؛ بر این اساس بود که در طول فاصله­ زمانی مهر 1372 تا تیرماه 13۷5، مسئولیت گروه مشاوره برادران در دانشگاه آزاد اسلامی واحد جنوب تهران، تدریس در همان دانشگاه و دانشگاه شهید رجایی و نیز ارایه خدمات روانشناختی در موسساتی چند را عهده دار شد. از خاطرات تلخ این دوره، عروج عارفانه­ برادرش مهندس حاج بهروز پورشریفی، طراح پل عظیم خیبر بود. فقدان برادری که صاحب­قلمان وی را "گنجینه­ی رازهای مهندسی دفاع مقدس" نامیده­­اند، بسیار تلخ بود اما آموزه ­هایش از مرور زندگی برادر، بسیار فراتر از آموزه­ هایی بود که تا آن زمان از روانشناسی فراگرفته بود.  حمید پورشریفی به تاریخ اول مرداد 1375 با دفاع از پایان نامه خود تحت عنوان "نقش استرس در تعمیم پاسخ شرطی به محرک کلامی در افراد تک زبانه و دوزبانه" به راهنمایی دکتر رضا زمانی و استاد مشاوری زنده­ یاد دکتر محمدنقی براهنی، از دوره کارشناسی ارشد دانشگاه تهران با معدل 70/16 فارغ­التحصیل شد.
احراز رتبه اولی در دوره کارشناسی و درخواست دانشگاه تبریز از وزارت علوم، موجب شد که پورشریفی در دوره کارشناسی ارشد از طرف وزارت علوم بورسیه شده و براین اساس در سال 1375 به محض اتمام این دوره، به عنوان مربی،عضویت در هیات علمی دانشگاه تبریز را آغاز نمود. تدریسِ مشتاقانه و توام با لذت موجب شد که به دلیل رتبه اولی در ارزیابی­های اساتید دانشگاه تبریز، دو بار از طرف معاون آموزشی دانشگاه تقدیر شود. در کنار تدریس دروس مختلف روانشناسی و دیگر فعالیت­های علمی نظیر ترجمه کتاب رفتار درمانی شناختی اختلالات اسکیزوفرنیک و ویراستاری کتاب درمان رفتاری وسواس، تجارب دیگری در این دوره شکل گرفت که از آن جمله می­توان به راه­اندازی نه ­چندان موفق انتشارات روان­پویای آذر اشاره کرد. پورشریفی از آذر سال 1379 تا دی­ماه 1380 در سمت معاون آموزشی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه تبریز ایفای نقش نمود. وی از جمله دست­آوردهای این دوره­ مسئولیت، به برگزاری کارگاه­های آموزشی اعضای هیات علمی دانشکده، برگزاری جشن­های مختلف از جمله آغاز سال­تحصیلی و به ویژه نقش موثرش در راه­ اندازی دوره دکتری تخصصی علوم اعصاب شناختی اشاره می­کند که در معیت دکتر حسینی­نسب رئیس وقت دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی انجام گرفته بود.
فضای دانشگاه برای یک مربی که فاقد دکتری تخصصی است بسیار سنگین می­نماید و پورشریفی هم به خاطر همین فضا و نیز برای ارتقای هرچه بیشتر دانش و مهارتش در حوزه روانشناسی، مترصد ادامه تحصیل به ویژه در خارج از کشور بود. کسب امتیاز پژوهشی مورد نیاز برای ادامه تحصیل در خارج از کشور در سال 1378 او را مسرور نمود و آگاهی از اینکه رشته روانشناسی طی آن سال­ها بنا به دلایل فرهنگی! از دفترچه اعزام حذف شده بود، وی را مکدر ساخت و بدین ترتیب بود که عطای ادامه تحصیل در خارج از کشور را به لقایش بخشید و در سال  1380 در آزمون اولین دوره­یدکتری تخصصی روانشناسی سلامت دانشگاه تهران شرکت نموده و با احراز رتبه دوم در آزمون ورودی، این دوره را آغاز کرد. اگرچه اولین دوره­ همیشه مشکلات خاص خود را داراست کمااینکه برخلاف دوره ­های بعدی مدت دکتری بیش از پنج سال طول کشید، با این وجود و در سایه­ شرایطی که گروه روانشناسی دانشگاه تهران ایجاد نموده بود، دانشجویان در انتخاب مدرسان نقش فعالانه ­ای داشتند و این امر باعث شد که اکثر دروس، با نگاه زیستی- روانی- اجتماعی و توسط استادانی مشتمل بر روانشناس، جامعه شناس و روانپزشک یا دیگر حوزه­ های پزشکی اداره می­شدند. حمید پورشریفی که از این پس وی را دکتر پورشریفی می­نامیم بعد از  آزمون جامع، کسب معدل 30/17 در دروس آموزشی دکترا و کارورزی در بخش آنکولوژی بیمارستان شریعتی، به تاریخ 30 مهرماه 1386 از رساله­ی دکتری خود با عنوان "تاثیر مصاحبه­ انگیزشی بر بهبود شاخص­های سلامت در افراد مبتلا به دیابت نوع دو" به راهنمایی دکتر رضا زمانی با نمره 5/19 دفاع نموده و از دکتری تخصصی روانشناسی سلامت فارغ ­التحصیل شد.
دکتر پورشریفی که عادت نداشت تحصیل را به صورت تک ­بعدی دنبال نکند، در طول دوره دکتری به انجام فعالیت­های علمی و اجرایی چندی مبادرت نمود. از فعالیت ­های علمی بارزی که در اوان شروع دکترا شکل گرفت تالیف کتاب روانشناسی بالینی با نظارت دکتر امیرهوشنگ مهریار بود که بیش از شش بار تجدید چاپ شده است. این کتاب به عنوان منبع کارشناسی ارشد مورد توجه دانشجویان مختلف قرار گرفته است. فعالیت در انجمن روانشناسی ایران که قبل از دکترا شروع شده و در طول آن به اوج خود رسید و نیز مسئولیت دفتر مرکزی مشاوره وزارت علوم از جمله فعالیت ­هایی اجرایی است که به گونه ­ای وجه مشخصه­ اقدامات دکتر پورشریفی بوده است.
فعالیت در انجمن روانشناسی ایران که قبل از دوره دکتری، با راه ­اندازی شعبه در استان آذربایجان­شرقی و عضویت در چهارمین هیات مدیره انجمن، آغاز شده بود، همزمان با شروع دکتری و تمرکز بر راه ­اندازی وب­سایت انجمن روانشناسی ایران شکلی عملی­تر به خود گرفت. دکتر پورشریفی که سایت انجمن را در آستانه پانزدهمین سال تولد آن  همچنان مدیریت می­نماید، برای انجمن و سایت آن به اندازه فرزندانش توجه می­کند. برای آگاهی از علاقمندی ایشان به انجمن روانشناسی ایران، می­توان به عضویت در هیات مدیره­ های چهارم، ششم و هفتم انجمن و بازرس دوره­ های هشتم و نهم و از جمله فعالیت ­هایشان در انجمن می­توان به همکاری در دبیری علمی دومین کنگره انجمن و عهده­داری مسئولیت دبیر علمی سومین کنگره انجمن، ایفای نقش فعال در برگزاری کنگره­ های چهارم و پنجم انجمن و همچنین راه ­اندازی خبرنامه الکترونیکی انجمن و مشارکت تعیین کننده در انتشار 19 شماره و در نهایت سردبیری آن در برهه ­ای از انتشار خبرنامه اشاره کرد.
مسئولیت دفتر مرکزی مشاوره وزارت علوم، حدفاصل سال­های 1383 الی 1385 و تصدی قائم مقامی معاونت سازمان نظام روانشناسی و مشاوره در امور استان­ها از سال 1389 تا ۱۳۹۲، دو فرصت مدیریت ملی در عرصه حرفه روانشناسی را برای دکتر پورشریفی فراهم کرده است. عناوین فصول کتاب مشاوره  دانشجویی فعالیت ­های ایشان را در طول تصدی مسئولیت دفتر مرکزی مشاوره نشان می­دهد: مستند سازی فعالیت­های مشاوره دانشجویی، توسعه­ فعالیت­های آموزشی، انتشاراتی و پژوهشی مشاوره­ دانشجویی، تداوم و آیین­مند کردن سمینارهای بهداشت روانی دانشجویی، انجام فعالیت­های ترویجی در مناسبت­ها و از طریق مسابقه ­های سراسری، راه ­اندازی وب سایت دفتر مرکزی مشاوره، توسعه­ آموزش مهارت­های زندگی و راه­ اندازی آموزش پیش از ازدواج در دانشگاه­ها، پیشگیری از خودکشی در دانشگاه­ها از طریق مدیریت تدوین شیوه­ نامه مداخله در رفتارهای خود آسیب رسان و طرح جامع پیشگیری از خودکشی، سازمان­دهی پیشگیری از مصرف مواد در دانشگاه­ها از طریق راه ­اندازی طرح رابطین تخصصی پیشگیری و مدیریت تدوین طرح جامع پیشگیری از مصرف مواد در دانشگاه­ها.
دکتر پورشریفی از سال ۱۳۸۸ تلاشی جدی برای تحقق اهداف سازمان نظام روان­شناسی و مشاوره کشور آغاز نموده است. انتخاب شدن با رای مستقیم اعضای سازمان نظام در استان­های آذربایجان­شرقی، آذربایجان­غربی و اردبیل به عنوان عضو شورای سازمان نظام در منطقه شمال غرب کشور در سال ۱۳۸۸، انتصاب به عنوان قائم مقام معاونت سازمان نظام در امور استان­ها در آذرماه سال ۱۳۸۹ و در نهایت انتخاب شدن با رای مسقیم روان­شناسان و مشاوران سراسر کشور به عنوان عضو سومین دوره شورای مرکزی سازمان نظام روانشناسی و مشاوره در سال 1390 فرصت­های خوبی را برای خدمت به سازمان نظام و حرفه ایجاد کرده و دکتر پورشریفی سعی کرده است از این فرصت­های خدمت که بودن در برخی از کمیسیون­های تخصصی و شوراهای سازمان نیز از جمله آنها بوده است استفاده خوبی به عمل آورد (عضویت منجر به استعفا در کمیسیون تخصصی روان­شناسی، عضویت و نائب رئیسی در کمیسیون تخصصی روان­شناسی سلامت و عضویت در شورای آموزش سازمان نظام). وی در طول مسئولیت خود به عنوان قائم مقامی معاونت سازمان نظام روانشناسی و مشاوره در امور استان­ها (از آذرماه ۱۳۸۹ تا بهمن ۱۳۹۲)، این توفیق را داشته است که تشکیل شوراهای استانی سازمان نظام در کل کشور را مدیریت نماید. دکتر پورشریفی در طول حضور خود در سومین شورای مرکزی سازمان، سعی کرده است نقش یک نماینده فعال را ایفا نماید. بخشی از این فعال بودن و حساسیت ­های حرفه ­ای ایشان در نوشته­ های وی در خبرنامه ­های زمستان ۱۳۹۳ و تابستان ۱۳۹۴ انجمن روان­شناسی ایران تحت عناوین «سازمان نظام روانشناسی و مشاوره در دوره سوم: از انتظار تا واقعیت» و «بیمه رواندرمانی و چالش­هایی چند از حرفه روان­شناسی» متجلی شده است.
ماموریت به گروه روانشناسی دانشگاه تهران در فاصله زمانی مهر 1386 تا پایان شهریور 1387، انتخاب شدن به عنوان عضو و در نهایت نایب­ رئیس انجمن روانشناسی سلامت ایران در نیمه دوم سال 1389 که بعد از قریب شش ماه با استعفای ایشان به پایان رسید، راه­ اندازی مرکز خدمات روانشناسی و مشاوره زندگی در سال۱۳۹۰، از جمله موارد قابل ذکر در سوابق علمی- اجرایی وی می­باشد.
 
تا نیمه تابستان سال ۱۳۹۴، بخشی از فعالیت­های علمی دکتر پورشریفی را می­توان در تالیف و ترجمه ۱۱ کتاب، داشتن ۱۰۱ مقاله ( ۲۵ مقاله­ی  ISI و ISC ،۶۸ مقاله­ی علمی  پژوهشی، ۸ مقاله علمی- ترویجی و حرفه­ای)، ،استاد راهنمایی و مشاوری ۱۱۳ پایان نامه در سطوح دکتری و کارشناسی ارشد، تدریس در ۸۳ کارگاه آموزشی، سرپرستی و همکاری در اجرای ۱۹ پژوهش ملی و دانشگاهی و دریافت ۲۱ تقدیر نامه ذکر نمود.
دکتر پورشریفی در نظر دارد حداقل در برخی از سال­های آتی، میزان فعال بودن حرفه­ای خود را به دلایلی کاهش دهد و تمرکز بر فعالیت­های علمی به ویژه تکمیل نگارش و ویرایش کتابهایی نظیر روان­شناسی بالینی معاصر وافزایش توجه به خانواده و سلامت خود را در اولویت کار خود داشته باشد. البته اگر بتواند بر این تصمیم ­هایش پایبند بماند!
 
مروری تحلیلی بر فعالیت­های پژوهشی دکتر پورشریفی
1.درمواردی مثلپایان نامه هاکه نقش استاد راهنما و تعیین کننده موضوع و حوزه بوده است، وحدت رویه خوبی در حوزه­ های عمل دکتر پورشریفی وجود داشته و موضوع هایروانشناسی سلامت با (٪۵۶) و روانشناسی بالینی با (٪۳۶)از بیشترین فراوانی برخوردارند.
2.در خصوصپایان­نامه­ ها،در حوزه روانشناسی سلامت،اضافه وزن، چاقی و تصویر بدنی با (٪۳۲)، دیابت با (٪۱۸) و سرطان با (٪۱۳)از فراوانی بیشتری برخوردار بوده و نشان دهنده این است که سمت و سوی مشخصی در هدایت پژوهش­ها توسط وی وجود داشته است.
3.حتی در موردمقاله­ هاکه برخی از آنها محصول پایان نامه هایی بوده است که نقش استاد مشاوری بوده و در تعیین موضوع نقش تعیین کننده وجود نداشته است، وحدت خوبی در حوزه عمل وجود داشته به طوری کهروانشناسی سلامت، ۳/۴۸ درصد از مقالاترا به خود اختصاص داده است.
4.در موضوع مقاله­ ها، دیابت با ۲۳ مورد و حدود ۲۰ درصد کل مقالات و ۴۱ درصد مقالات روانشناسی سلامت را به خود اختصاص داده است و همچنین وزن و پرخوری حدود ۱۱ درصد کل مقالات و ۲۳ درصد از کل مقالات روانشناسی سلامت را به خود اختصاص داده است. یعنیازکل مقالات حوزه روانشناسی سلامت، ۶۴ درصد به دیابت، وزن و پرخوری اختصاصیافته است که نشان از سمت و سوی مشخص در کارهای علمی وی دارد.
5.در زمینه مداخلات،مصاحبه انگیزشیبا ۱۳ مقاله،۲۳ درصد از مقالات روانشناسی سلامترا به خود اختصاص داده است.
6.در موردکتاب­ها، قریب۴۰ درصد با موضوع روانشناسی سلامتو ۳۰ درصد با موضوع بهداشت روانی بوده است.
7.در زمینه­ طرح­های پژوهشی ملی، بهداشت روانی دانشجویان با تاکید بر خودکشی، اصلی­ترین حوزه مدنظر دکتر پورشریفی بوده است. تاکید بر خودکشی در تدریس کارگاه ها نیز دیده می­شود.
8.بدین ترتیب می­توان گفتدکتر پورشریفی ضمن حفظ وحدت رویه در حوزه امور پژوهشی، در رویکرد مصاحبه انگیزشی و در موضوع های پژوهشی، در دیابت و پرخوری و وزن از منظر روانشناسی، فردی پر مقاله در کشور است. ضمن اینکه در پیشگیری و مداخلات در خودکشی فرد شناخته شده­ ای به شمار می­رود.
 
 

آخرین رزومه (سوابق علمی اجرایی دکتر حمید پورشریفی)

چاپ

تعداد مشاهده (3783)/نظرات (0)

لطفا برای ارسال نظر وارد سایت شوید یا ثبت نام نمایید